Harmonieuze scheiding: van bewust ontkoppeld tot birdnesting

Een vechtscheiding is schadelijk voor iedereen, vooral voor de kinderen. Het andere uiterste is harmonieus scheiden, waarbij stellen met kinderen op een harmonieuze, respectvolle en conflictvrije manier uit elkaar gaan en voor de kinderen blijven zorgen. Sommige ex-koppels gaan zelfs nog met elkaar (en de kinderen) op vakantie. Birdnesting, huisdeling, bewuste ontkoppeling, buurtco-ouderschap: wij scharen het allemaal onder de noemer harmonieus scheiden. We leggen alles uit over deze manieren om te scheiden en/of voor de kinderen te zorgen. 

Scheiden: van not done tot keuze voor vooruitgang

Tot niet zo gek lang geleden was scheiden not done. ‘Scheiden is lijden’, was lange tijd een veelgehoord adagium. Gelukkig zijn de tijden veranderd. De nadruk is steeds meer komen te liggen op zo goed mogelijk uit elkaar gaan, denk bijvoorbeeld aan de opkomst van echtscheidingsmediation en overlegscheiding. Mede doordat steeds meer bekend is geworden over de gevaren van (v)echtscheidingen, zijn kinderen ook een stuk centraler komen te staan binnen het echtscheidingsproces.

Het lijkt een trend dat ouders méér willen dan alleen in goed overleg uit elkaar gaan en voor de kinderen zorgen op basis van co-ouderschap. Scheiden wordt daarbij niet gezien als iets negatiefs, maar als een keuze voor jezelf en weer vooruit kunnen in het leven. Er zijn zelfs stellen die een groot feest geven om het nieuwe begin te vieren. Hoe het ook wordt aangepakt: bij harmonieus scheiden zijn er alleen maar winnaars.

Birdnesting

Bij birdnesting blijven de kinderen in het ‘nest’ wonen en ‘vliegen’ de ouders er om de beurt heen. De ouders verblijven dus afwisselend in het ouderlijk huis en elders. Het achterliggende idee is dat kinderen zo een stabiele thuisbasis houden, waardoor de impact van de scheiding wordt geminimaliseerd.

Er kleven ook nadelen aan birdnesting. Blijven de ouders dit lange tijd doen, dan kunnen kinderen gaan fantaseren dat hun ouders weer bij elkaar komen. Als beide ouders naast het ouderlijk huis een eigen woonplek willen hebben, is het bovendien een (veel) duurdere aanpak dan ‘normaal’ co-ouderschap.

Huisdeling

Huisdeling betekent dat ex-partners het huis blijven delen na de scheiding, bijvoorbeeld door elk in een apart deel te gaan wonen. Net zoals bij birdnesting is het doel om de schade voor de kinderen zo klein mogelijk te houden. De ouders passen zich aan de nieuwe situatie aan, terwijl de kinderen nog steeds in hetzelfde huis wonen. Ook bijvoorbeeld school, vrienden, sport en de omgeving blijven onveranderd. Tot slot: doordat het gezin maar één huis nodig heeft, kan het een financieel voordelige optie zijn.

Wanneer beide ouders in (een apart deel van) het huis wonen, kan dit de nodige problemen opleveren. De ouders zitten dicht op elkaar, waardoor de kans op conflicten toeneemt (ze zijn immers niet voor niets ooit gescheiden). Bovendien kan het verwarrend zijn voor de kinderen omdat ze gemengde signalen krijgen. Ook is het lastig voor hen als er in verschillende delen van het huis verschillende regels gelden. Tot slot. Willen ouders allebei een eigen afgeschermd deel van de woning dat groot genoeg is om ook de kinderen te herbergen? Dan is een (zeer) grote woning nodig.

Buurtco-ouderschap

Het concept van (wat wij noemen) buurtco-ouderschap biedt een oplossing voor een aantal van de eerdergenoemde nadelen. De ouders blijven bij elkaar in de buurt wonen – soms zelfs als directe buren – en verdelen de tijd en verantwoordelijkheden voor de kinderen zo gelijkwaardig mogelijk. Zo kunnen ze gescheiden levens leiden en elkaar makkelijk treffen (eventueel met de kinderen erbij). De kinderen wonen in hun vertrouwde omgeving en ontvangen geen verwarrende signalen.

Bewuste ontkoppeling

Door beroemdheden zoals Gwyneth Paltrow en Chris Martin is de term bewuste ontkoppeling (‘conscious uncoupling’) in zwang geraakt. Het uitgangspunt is dat de partners elkaar respectvol en met veel empathie behandelen tijdens en na de scheiding, waarbij wordt gefocust op de familie-eenheid. Harmonie staat voorop tijdens het echtscheidingsproces; een (gezins)therapeut – waar Paltrow en Martin ook gebruik van hebben gemaakt – kan hierbij helpen. Belangrijk is bovendien dat beide ouders positief over elkaar blijven spreken tijdens én na het scheiden.

Met het oog op de familie-eenheid kunnen ouders ervoor kiezen om elkaar nog steeds te treffen als voltallig gezin. Zo kunnen ze nog met zijn allen op vakantie gaan, eerdergenoemde beroemdheden deden dit zelfs met hun nieuwe liefdes erbij. Let wel: wegens de genoemde redenen kan ook bewuste ontkoppeling voor verwarring zorgen bij de kinderen.

Mediation en overlegscheiding

Harmonieus scheiden is makkelijker gezegd dan gedaan. Het echtscheidingsproces is een emotionele snelkookpan, waarbij conflicten in een klein hoekje zitten. Waar de (ex-)partners vroeger in de regel een eigen advocaat hadden, zijn mediation en – meer recent – overlegscheiding populair geworden. Bij beide vormen voor het afwikkelen van een echtscheiding (of verbreking van het geregistreerd partnerschap) staan overleg en een voor iedereen gunstige uitkomst centraal.

Overlegscheiding is als het ware een uitgebreidere versie van mediation, waarbij wordt gewerkt met een team van professionals zoals twee advocaten, een (gezins)coach en een financieel deskundige.

 

Gaat u scheiden of bent u gescheiden en wilt u het belang van de kinderen voorop stellen én de relatie met uw ex zo harmonieus mogelijk houden? Neem dan vrijblijvend contact op met de ervaren familierechtadvocaten en mediators van Van Ekelen & Poort in Eindhoven.